Το ΔΝΤ ζητούσε πρόσθετα μέτρα από το Νοέμβριο

Τρόικα-Τσακαλώτος

Το ΔΝΤ ζητούσε πρόσθετα μέτρα από το Νοέμβριο. Αυτό προκύπτει από έγγραφο που φέρνει στη δημοσιότητα το euro2day.gr και στο οποίο καταγράφονται οι θέσεις των εκπροσώπων των δανειστών στη συνεδρίαση του EWG της 8ης Νοεμβρίου στο οποίο συμμετείχε ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Γιώργος Χουλιαράκης παρουσιάζοντας τις ελληνικές θέσεις.

Ο σκληροπυρηνικός αξιωματούχος του ΔΝΤ, Πολ Τόμσεν, επιδιώκει να ανακατέψει την τράπουλα του ελληνικού θέματος. Αντιλαμβάνεται ότι το Ταμείο είναι σε θέση να επιβάλει τους όρους του για να συμμετάσχει στο τρίτο πακέτο διάσωσης της χώρας μας (με ελάχιστα χρήματα) και με «σύμμαχο» τον Γερμανό υπουργό Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε θέτουν πλέον θέμα συμπληρωματικών Memoranda of Understanding -δηλαδή περισσότερων μέτρων πέρα από αυτά που συμφωνήθηκαν το καλοκαίρι- και καταστρώνουν σχέδια τα οποία, εάν περάσουν από το Eurogroup, απειλούν να σπρώξουν την ολοκλήρωση της αξιολόγησης προς το καλοκαίρι.

Όπως γράφει το euro2day.gr, βάσει αυτών των σχεδιασμών, η Αθήνα πρέπει να περιμένει επίσης ότι για να της δοθεί αναδιάρθρωση του χρέους (reprofiling) θα της ζητηθεί η αποδοχή των επιπρόσθετων MoU.

Εμπιστευτικό έγγραφο το οποίο περιγράφει τις συνομιλίες (minutes) του κρίσιμου conference call του EuroWorking Group για το ελληνικό θέμα στις 11 Νοεμβρίου και φέρνει στη δημοσιότητα το Euro2day.gr, περιγράφει ξεκάθαρα -παρουσία του αναπληρωτή υπουργού Οικονομικών Γιώργου Χουλιαράκη- ότι η εκπρόσωπος του ΔΝΤ Ντέλια Βελκουλέσκου έθετε από τότε θέμα δημοσιονομικού κενού το 2015, αλλά και τις επόμενες χρονιές.

Συνεπώς, οι χθεσινές δηλώσεις Τσακαλώτου έχουν περισσότερο να κάνουν με την αισιοδοξία της ελληνικής πλευράς ότι έκτοτε προέκυψε υπέρβαση στόχου (σε ταμειακή βάση) κατά 1,9 δισ. ευρώ και ότι το όποιο κενό θα καλυφθεί ενώ το αποτέλεσμα αυτό θα διευκολύνει τη διαπραγμάτευση για το 2016.

Πάντως η στάση του ΔΝΤ δεν έπεσε σαν κεραυνός εν αιθρία, όπως φάνηκε να διαρρέει η κυβέρνηση, ενώ η στάση του να κρατά σιγή ιχθύος από τον Νοέμβριο και να μην ανοίγει τα χαρτιά του ούτε στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, έπρεπε να προβληματίσει την ελληνική κυβέρνηση εδώ και καιρό. Οι διαρροές υπήρχαν από τότε.

Είναι αξιοσημείωτο ότι στις συνομιλίες του EWG η κ. Βελκουλέσκου αναφέρει μεταξύ άλλων ότι «υπάρχει μη ικανοποιητική πρόοδος στο δημοσιονομικό και χρηματοπιστωτικό σκέλος», ότι «στο δημοσιονομικό φαίνεται ότι υπάρχουν αστοχίες (shortfalls) και ότι κάποια ‘αποζημίωση’ (μέτρα) θα πρέπει να βρεθούν για το 2015, κάποια μέτρα θα χρειαστούν για να καλυφθούν τα δημοσιονομικά κενά στο μέλλον».

Σε αντίθεση με τους εκπροσώπους της Ευρωζώνης, η κ. Βελκουλέσκου παρενέβη μόνο μια φορά κατά τη διάρκεια της τηλεδιάσκεψης. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε όλα τα έγγραφα που έχει στην κατοχή του το Euro2day.gr από τα minutes τόσο του ΕWG όσο και του Eurogroup, οι εκπρόσωποι του ΔΝΤ παρεμβαίνουν ελάχιστα.

Είχαμε προειδοποιήσει ότι το ελληνικό θέμα έχει αρχίσει να γίνεται όλο και πιο πολύπλοκο καθώς η ηγεσία της ΕΕ το βάζει στο ίδιο καλάθι με τις εξελίξεις στο προσφυγικό και τις επερχόμενες πιέσεις προς την κυβέρνηση για να δεχθεί περισσότερους πρόσφυγες, κοινή ακτοφυλακή, αύξηση των hot spots κ.λπ., με την αξιολόγηση και το ασφαλιστικό.

Όμως, όσον αφορά στους υπουργούς Οικονομικών της ευρωζώνης, η Ελλάδα και η επίπτωση από το προσφυγικό έχει να κάνει μόνο με το δημοσιονομικό σκέλος και όχι με το πολιτικό.

Ασφαλείς πληροφορίες αναφέρουν ότι σε επίπεδο Eurogroup, η συζήτηση για την αξιολόγηση δεν μπορεί επί της ουσίας να ξεκινήσει πριν τον Μάρτιο καθώς οι υπουργοί Οικονομικών θέλουν να δουν πώς θα κλείσει ο προϋπολογισμός του 2015 (που ταμειακά τελειώνει στο τέλος Φεβρουαρίου) και μετά να αρχίσουν τις διαβουλεύσεις.

Υπάρχει μερίδα υπουργών και Ευρωπαίων αξιωματούχων που ζητά η αξιολόγηση να κλείσει μέσα στον Απρίλιο, κυρίως για να μπορέσει η Ελλάδα να εκταμιεύσει κονδύλια αλλά και να αποφευχθεί το μήνυμα στις αγορές ότι «κάτι πάει λάθος» πάλι με την Ελλάδα, όμως το ΔΝΤ και ο κ. Σόιμπλε όχι μόνο δεν βιάζονται αλλά ετοιμάζουν και το δικό τους πλάνο. Το οποίο συνδέει την ολοκλήρωσή της με την όποια ελάφρυνση του χρέους, με επιπρόσθετα μέτρα ώστε να διασφαλιστεί ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει τη δημοσιονομική προσαρμογή και μετά την απόφαση για το χρέος αλλά και ένα σχέδιο για το ταμείο αποκρατικοποιήσεωνπου αναμένεται να προκαλέσει πονοκεφάλους στην ελληνική κυβέρνηση.

Διασταυρωμένες πληροφορίες αναφέρουν ότι στη συνάντηση Σόιμπλε-Τόμσεν την προηγούμενη εβδομάδα συζητήθηκε πως το ΔΝΤ θα συμμετέχει στο ελληνικό πρόγραμμα για να ικανοποιηθεί η Γερμανία και οι άλλες σκληροπυρηνικές χώρες, αλλά και να πάρει αυτό που θέλει, δηλαδή σκληρή αναδιάρθρωση του ασφαλιστικού συστήματος και νέα δημοσιονομικά μέτρα τα οποία το ΔΝΤ συνδέει με τη βιωσιμότητα του χρέους.

Η συμμετοχή του ΔΝΤ με κονδύλια αναμένεται να είναι «συμβολική» ενώ η επιρροή του θα παραμείνει μέγιστη ως προς τις αξιολογήσεις.

Η ανησυχία του κ. Τσακαλώτου χθες ότι η αξιολόγηση μπορεί να καθυστερήσει, έχει επίσης να κάνει και με το γεγονός ότι η λογική της παράτασης της αξιολόγησης μέχρι το καλοκαίρι θα επιβαρύνει αναπόφευκτα το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα, το οποίο αναγκαστικά θα έχει πιο πολλά μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής και μέσω αυτών η Ελλάδα θα επωμίζεται εμμέσως πλην σαφώς μέρος της αναδιάρθρωσης του χρέους.

Πάντως κορυφαίο στέλεχος της Κομισιόν επέμενε ότι εάν η Αθήνα δώσει αξιόπιστα στοιχεία και ένα σοβαρό πλάνο για το ασφαλιστικό (το παρόν κρίνεται ελλιπές), το ευρωπαϊκό σκέλος των ελεγκτών είναι διατεθειμένο να συζητήσει βάσει του σχεδίου Κατρούγκαλου (εάν βγαίνουν οι αριθμοί). Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι θα γίνει αποδεκτό από το ΔΝΤ και το Eurogroup, που βρίσκεται υπό την άμεση επιρροή πλέον του κ. Σόιμπλε.

conf_1

conf_2

Εντωμεταξύ Εντατική μορφή έχουν λάβει οι διαβουλεύσεις μεταξύ των θεσμών και της ελληνικής κυβέρνησης για την προετοιμασία της πρώτης αξιολόγησης, η οποία θα ξεκινήσει μέσα στις επόμενες μέρες στην Αθήνα.

Στην Ελλάδα βρίσκονται ήδη τεχνικές ομάδες, οι οποίες έχουν ενισχυθεί τις τελευταίες μέρες, μάλιστα σήμερα έχουν προγραμματιστεί σημαντικές συναντήσεις με τις ελληνικές αρχές, ενώ στόχος τους είναι να συγκεντρώσουν άμεσα όλα τα απαραίτητα στοιχεία που θα επιτρέψουν την επιστροφή των επικεφαλής των θεσμών και την έναρξη της αξιολόγησης.

Σύμφωνα με πηγή της ευρωζώνης στη βελγική πρωτεύουσα, η ανταλλαγή στοιχείων δεν αφορά μόνο το συνταξιοδοτικό, αλλά και τον προϋπολογισμό του 2016, καθώς και το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα μέχρι το 2019.

Αναφορικά με το ασφαλιστικό διευκρινίζουν ότι οι πληροφορίες που αναμένουν από την Αθήνα αφορούν κυρίως το δημοσιονομικό σκέλος, δεδομένου ότι επί της αρχής οι θεσμοί έχουν τοποθετηθεί θετικά, αφού η πρόταση της κυβέρνησης ικανοποιεί ένα πάγιο αίτημα των θεσμών, που είναι η ενοποίηση των ταμείων. Στο δημοσιονομικό ενώ είναι σαφείς οι στόχοι, η πρόταση δεν εξηγεί επαρκώς πως θα επιτευχθούν και εκεί επικεντρώνονται οι παρεμβάσεις των θεσμών για διευκρινήσεις και πληροφορίες.

Σχετικά με το κλίμα, η συνεδρίαση του Εurogroup την περασμένη Πέμπτης έδειξε ότι είναι καλό, παρά το γεγονός ότι μπαίνουμε σε μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδο με κρίσιμα θέματα προς συζήτηση στο πλαίσιο της πρώτης αξιολόγησης, αλλά και της συζήτησης για την ελάφρυνση του χρέους που θα ακολουθήσει.

Κάποιες τριβές που εμφανίστηκαν τις τελευταίες μέρες μετά από διαμαρτυρίες που δέχθηκαν οι θεσμοί από ξένους επενδυτές για παρεμβάσεις της κυβέρνησης στις διοικήσεις των τραπεζών ελπίζεται ότι θα ξεπεραστούν στις συζητήσεις που θα γίνουν για το θέμα αυτό στο πλαίσιο της πρώτης αξιολόγησης.

Υπενθυμίζεται ότι στην τελευταία συνεδρίαση του Εurogroup τέθηκε ευθέως στον υπουργό Οικονομικών Ευκλείδη Τσακαλώτο θέμα κυβερνητικών παρεμβάσεων στον τραπεζικό τομέα, ενώ ο πρόεδρος Γερούν Ντάισελμπλουμ είπε ότι έχουν υποβληθεί διαμαρτυρίες και πως η πολιτικοποίηση του δημόσιου τομέα θα πρέπει να σταματήσει. Μάλιστα, υπενθύμισε ότι αυτό αποτελεί και μνημονιακή υποχρέωση της χώρας.

Η κυβέρνηση βιάζεται. Αυτό είναι απολύτως ξεκάθαρο. Θέλει να ξεκινήσει άμεσα η αξιολόγηση από τους δανειστές και να τελειώσει όσο το δυνατό συντομότερα, ώστε να προχωρήσει η συζήτηση για το χρέος και να γυρίσει σελίδα η ελληνική οικονομία, όπως με απόλυτη σαφήνεια ξεκαθάρισε ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος.

«Αν δεν τελειώσει η αξιολόγηση σύντομα, σε έναν δύο τρεις μήνες μαζί με το χρέος, δεν θα δουλέψει το πρόγραμμα. Τουφεκίζουμε το πόδι μας και εμείς και οι εταίροι αν συνεχίζουμε να μην βοηθάμε να αλλάξει σελίδα η χώρα» είπε ο υπουργός. Διεμήνυσε παράλληλα ότι «δε θα μπούμε σε ατέρμονες συζητήσεις όπου το review δεν τελείωνε ποτέ» φέρνοντας στο μυαλό παλαιότερα επεισόδια διαπραγματεύσεων με την τρόικα, τα οποία ουδέποτε ολοκληρώθηκαν με την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Το σκηνικό έχει αρχίσει έντονα να θυμίζει παλαιές εποχές ατέρμονων διαπραγματεύσεων.

Ο υπουργός Οικονομικών λίγες μέρες μετά τον κύκλο επαφών με ομολόγους του σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, χτύπησε καμπανάκι χρόνου προς τους δανειστές με την απειλή να δημιουργηθεί και πάλι μια ελληνική κρίση. Δεν θέλει κανείς να προστεθεί μια ελληνική κρίση όταν υπάρχουν τόσες κρίσεις είπε. Πέταξε δε το μπαλάκι στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο καλώντας το να ξεκαθαρίσει αν οι διαρροές περί απόρριψης του ασφαλιστικού και δημοσιονομικού κενού το 2016 αποτελούν πραγματικά θέσεις του ή φαντασιώσεις των δημοσιογράφων…

Το ΔΝΤ και πάλι στο ρόλο του κακού

«Δεν έχουμε απεριόριστο χρόνο. Η καθυστέρηση , σιγά σιγά θα αρχίσει να δημιουργεί πρόβλημα» είπε ο υπουργός Οικονομικών προσδιορίζοντας τα πεδία στα οποία οι δανειστές έχουν ζητήσει πρόσθετα στοιχεία και διευκρινίσεις. Πρόκειται για αναλογιστικά στοιχεία τα οποία αφορούν στη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος, συγκεκριμένες προτάσεις για τις αλλαγές στη φορολογία εισοδήματος και πρόσθετα στοιχεία για τα δημοσιονομικά μεγέθη της τριετίας 2016-2018 τα οποία θα οδηγούν στην κάλυψη του τελικού στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% του ΑΕΠ.

Παρ’ ότι ο κ. Τσακαλώτος δεν απάντησε εάν οι αλλαγές στη φορολογία εισοδήματος θα αφορούν τα εισοδήματα του 2015 ή του 2016, πηγές του υπουργείου στη συνέχεια διευκρίνιζαν πως οι αλλαγές θα αφορούν τα εισοδήματα του 2016.
«Πολύ σύντομα θα τα έχουν τα πρόσθετα στοιχεία και θα έρθουν στη συνέχεια πρώτα τα τεχνικά κλιμάκια και στη συνέχεια οι επικεφαλής» είπε ο κ. Τσακαλώτος, αφήνοντας περιθώρια συμβιβασμών.

«Είμαι αρκετά αισιόδοξος ότι σύντομα θα ολοκληρωθεί η αξιολόγηση» εκτίμησε προσθέτοντας με νόημα πως «αν υπάρχει καλή βούληση και καλή πίστη θα βρεθούν λύσεις προς το συμφέρον όλων, δεν είναι προς το συμφέρον κανενός να υπάρξει ξανά ελληνική κρίση».

Το μήνυμα

Κατά την κυβερνητική ανάγνωση, όπως φάνηκε στη διάρκεια της συνέντευξης τύπου του Ευκλείδη Τσακαλώτου ( με τη διακριτική αλλά έντονη παρουσία στα αριστερά του, της κυβερνητικής εκπροσώπου Όλγας Γεροβασίλη), η στάση και οι απαιτήσεις του ΔΝΤ συνιστούν πρόβλημα. Ξεκάθαρα ο κ. Τσακαλώτος επανέλαβε τη θέση ότι η ελληνική κυβέρνηση έχει καλέσει το ΔΝΤ να συμμετάσχει στο ελληνικό πρόγραμμα. Μετά όμως άρχισαν τα αλλά…

«Είμαστε έτοιμοι να συζητήσουμε αρκεί και το ΔΝΤ να θέλει να τελειώσει τη συζήτηση σε εύλογο χρόνο» επανέλαβε αρκετές φορές ο κ. Τσακαλώτος χωρίς όμως να απαντά σε «υποθετικά σενάρια» αν το πρόγραμμα βγαίνει χωρίς το ΔΝΤ ή τι θα γινόταν εάν το ΔΝΤ επέλεγε το ίδιο να αποχωρήσει από το πρόγραμμα.

Ούτως ή άλλως δεν βρισκόμαστε σε αυτό το σημείο. Βρισκόμαστε στο σημείο όπου οι δανειστές δεν έχουν έρθει ακόμα και ο κ. Τσακαλώτος κάλεσε ξεκάθαρα το ΔΝΤ να πάρει επίσημα θέση. Αποδέχεται ή όχι το ασφαλιστικό, ζητά ή δεν ζητά πρόσθετα μέτρα.

«Δεν έχουμε κανένα πρόβλημα να είναι το ΔΝΤ στο πρόγραμμα, εμείς μέσω της συμφωνίας έχουμε καλέσει το ΔΝΤ. Από κει και πέρα , στις αυξημένες απαιτήσεις που έχουν και σε ασφαλιστικό και σε δημοσιονομικό είμαστε ανοιχτοί σε συμβιβασμούς. Θα θέλαμε όμως να ξεκαθαρίσει το ΔΝΤ αν οι διαρροές είναι δικές του. Είχαμε ξεκαθαρίσει ότι δεν θα γίνει διαπραγμάτευση μέσω διαρροών. Επομένως ας μας πει εάν οι ειδήσεις ότι απορρίπτουν το ασφαλιστικό ή έχουν ενστάσεις για το δημοσιονομικό είναι δικές του διαρροές ή τις διαψεύδει».

Επιείκεια

Εντός της διαπραγμάτευσης, ο κ. Τσακαλώτος είναι σαφές πως είναι έτοιμος για μια ακόμα φορά να κάνει υποχωρήσεις και συμβιβασμούς. Όχι με περικοπές στις συντάξεις (έχουμε κόκκινες γραμμές , είναι πολύ σημαντικό για εμάς να μην μειωθούν για δωδέκατη φορά οι συντάξεις είπε), καθώς αποτελούν βασικό στοιχείο της κατανάλωσης τροφοδοτώντας την έξοδο της ελληνικής οικονομίας από την ύφεση όπως εξήγησε.

Περιμένει αντίστοιχες κινήσεις και από την άλλη πλευρά όμως, ζητώντας προκαταβολικά επιείκεια όσον αφορά τη δημοσιονομική εξοικονόμηση η οποία θα προκύψει φέτος από τις αλλαγές στο ασφαλιστικό.

Παρουσιάζοντας στους ομολόγους του τις αλλαγές στο ασφαλιστικό, ο κ. Τσακαλώτος εξήγησε όπως είπε , ότι οι αλλαγές συνιστούν μια δομική μεταρρύθμιση με μεσοπρόθεσμη βιωσιμότητα. «Τους εξήγησα όμως ότι θέλουμε επιείκεια αναφορικά με την εξοικονόμηση 1% του ΑΕΠ το 2016 από το συνταξιοδοτικό».

Κατά τον υπουργό Οικονομικών οι ομόλογοί του, «είχαν ανοιχτά αφτιά» συμφωνώντας πως «είμαστε εδώ για να βρούμε λύσεις και όχι για να δημιουργήσουμε προβλήματα». Η θέση αυτή, σύμφωνα με τον ίδιο αποτελεί τη συνισταμένη και της θέσης των τριών θεσμών. Εκεί όμως μπαίνει η σφήνα του ΔΝΤ…

Πηγή: euro2day.gr, Deutsche Welle